Nawet 40% matur w Poznaniu było źle sprawdzonych. Minister zapowiada podwyżki, ale czy to rozwiąże problem?
Najnowszy raport Najwyższej Izby Kontroli to prawdziwa bomba dla polskiego systemu edukacji. Co czwarta praca maturalna była oceniona błędnie, a w niektórych regionach sytuacja jest jeszcze gorsza. To oznacza, że tysiące młodych Polaków mogło stracić szansę na wymarzone studia przez nierzetelność egzaminatorów.
Matura 2024 – Poznań na czele problematycznych regionów
Co piąty egzaminator OKE w Poznaniu „popełniał błędy merytoryczne w ocenie prac maturalnych, a od 10 proc. do 18 proc. egzaminujących popełniało błędy techniczne”. To dane, które budzą uzasadniony niepokój wśród maturzystów i ich rodziców.
Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu, która obsługuje największy terytorialnie okręg w Polsce (około 15% wszystkich maturzystów), wypadła w kontroli NIK najgorzej ze wszystkich sprawdzanych jednostek. „W OKE w Poznaniu 40 proc. wniosków o weryfikację wyniku egzaminu maturalnego kończyło się jego” podwyższeniem.
Błędy egzaminatorów maturalnych – Astronomiczne koszty, mizerne efekty
System sprawdzania matur kosztuje podatników coraz więcej. W latach 2021-2024 wydatki wzrosły z 75,5 mln zł do aż 105,7 mln zł. Największe kwoty – od 54,2 mln do 77 mln zł rocznie – trafiały na wynagrodzenia egzaminatorów. Tymczasem liczba arkuszy maturalnych do sprawdzenia zmniejszyła się z 1,7 mln do 1,3 mln.
Paradoksalnie, mimo 30% podwyżki wynagrodzeń w 2024 roku, jakość sprawdzania matur wcale się nie poprawiła. Raport NIK wykazał, że nawet 30-procentowa podwyżka w 2024 roku nie przełożyła się na spadek liczby błędów.
Szkolenie egzaminatorów – Fiasko na całej linii
Najbardziej szokujące są wyniki testów sprawdzających przygotowanie egzaminatorów. Dzień przed rozpoczęciem sprawdzania prac maturalnych, podczas końcowego szkolenia, egzaminatorzy oceniali przykładowe rozwiązania zadań. Rezultaty były alarmujące:
- Biologia 2023: 59% i 56% egzaminatorów błędnie oceniło przykładowe zadania
- Wiedza o społeczeństwie 2024: 26% błędnych ocen
- Język angielski 2024: 24% nieprawidłowych punktacji
„Należy podkreślić, że już kolejnego dnia egzaminatorzy ci przystępowali do sprawdzania prac maturalnych” według tych samych zasad, które okazali się nie znać podczas szkolenia.
Weryfikacja matur – Prawo do sprawiedliwej oceny
Liczba wniosków o wgląd do pracy maturalnej wzrosła dramatycznie – z 32 tysięcy do 53 tysięcy w latach 2021-2024. Równocześnie zmniejszyła się liczba zdających (z 360 do 308 tysięcy). To oznacza, że maturzyści coraz częściej mają wątpliwości co do rzetelności sprawdzania swoich prac.
Najważniejsze statystyki błędów w sprawdzaniu matur:
- Biologia: 54% prac ponownie sprawdzonych w Poznaniu wymagało korekty wyniku
- Geografia: 27% błędnie ocenionych prac po weryfikacji
- Chemia: 26% nieprawidłowych ocen wykrytych podczas kontroli
- Język polski: największa liczba prac z błędami wymagającymi podwyższenia wyniku o ponad 20 punktów
Konsekwencje błędów egzaminatorów dla przyszłości maturzystów
Dla tysięcy młodych ludzi zaniżenie oceny maturalnej mogło oznaczać:
- Utratę szansy na dostanie się na wymarzone studia
- Konieczność zmiany planów edukacyjnych
- Dodatkowy stres związany z procedurami odwoławczymi
- Opóźnienie w rozpoczęciu kariery zawodowej
Szczególnie dotkliwe są przypadki, gdzie błędy egzaminatorów spowodowały zmianę wyniku nawet o 50 punktów procentowych. Takie różnice mogą zadecydować o przyjęciu na najbardziej prestiżowe kierunki studiów.
System kontroli jakości
NIK ujawniła również niewydolność mechanizmów kontroli jakości. Co dziesiąty arkusz był ponownie sprawdzany przez egzaminatora-weryfikatora, ale ten system nie zapobiegł błędom ujawnianym dopiero przez weryfikacje na wniosek maturzystów.
Kluczowy problem: błędne wyniki są korygowane tylko wtedy, gdy o to poprosi zdający. Jeśli egzaminowany nie złoży wniosku o weryfikację, błędny wynik pozostaje w świadectwie dojrzałości na zawsze.
Korepetycje jako ratunek przed chaosem w systemie
W obliczu tak wielkiej skali błędów popełnianych przez egzaminatorów, coraz ważniejsze staje się właściwe przygotowanie do matury. Profesjonalne korepetycje nie tylko pomagają uczniom opanować materiał, ale także uczą strategii zdawania egzaminów i świadomego podejścia do procedur odwoławczych.
Doświadczeni korepetytorzy potrafią:
- Przygotować ucznia do wszystkich pułapek maturalnych
- Nauczyć właściwego planowania czasu podczas egzaminu
- Wskazać, na co zwracać uwagę przy odbiorze wyników
- Doradzić w kwestii składania wniosków o weryfikację
Reakcje na raport NIK – Co dalej z maturami?
Raport wykazał m.in. niewłaściwy nadzór nad egzaminatorami, brak skutecznych mechanizmów kontroli oraz nierówne traktowanie uczniów przez różne komisje egzaminacyjne.
NIK wystosowała formalne wnioski do:
- Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej o wzmocnienie nadzoru
- Dyrektora OKE w Poznaniu o rzetelną analizę ryzyk i działania naprawcze
Czy można zaufać systemowi matur?
Raport NIK pokazuje, że polski system egzaminów maturalnych wymaga pilnej reformy. Co piąty egzaminator pomylił się przy sprawdzaniu matur, a koszty systemu rosną przy jednoczesnym pogorszeniu jakości.
Dla przyszłych maturzystów oznacza to konieczność:
- Jeszcze lepszego przygotowania do egzaminów
- Świadomego podejścia do procedur odwoławczych
- Rozważenia dodatkowego wsparcia w postaci korepetycji
- Aktywnego monitorowania swoich wyników i ewentualnego żądania weryfikacji
Najważniejsza rada: Jeśli masz wątpliwości co do swojego wyniku matury, koniecznie złóż wniosek o wgląd do pracy i ewentualną weryfikację. Statystyki pokazują, że co czwarta weryfikowana praca zawiera błędy egzaminatorów.
Szukasz profesjonalnych korepetycji przygotowujących do matury? Nasze doświadczone korepetytorki i korepetytorzy pomogą Ci osiągnąć najlepsze wyniki i uniknąć problemów z nieprzewidywalnym systemem oceniania. Skontaktuj się z nami już dziś!
Zobacz także nasze inne artykuły: